O kościele
Pierwszy drewniany kościół w tym miejscu wybudowano w 1475 r., kiedy dziedziczka Kotryna Agnieška Astikaitė i Bagdonas Jurevičius położyli podwaliny pod początek życia religijnego w Širvintos. Ten drewniany kościół służył miejscowej społeczności ponad stulecie, aż w 1674 r. Mikalojus Žakas sfinansował budowę nowego domu modlitwy. W drugiej połowie XVIII w. parafia miała już własną szkołę, co świadczy o wzroście i rozwoju miejscowej wspólnoty.
Obecny murowany kościół zaprojektował w 1847 r. architekt Tomas Tišeckis. Projekt budowy zatwierdzono w 1852 r., a sam kościół powstał szybko – w latach 1855–1860. Głównym inicjatorem budowy był Viktoras Lupeika, który był proboszczem w Širvintos przez blisko cztery dziesięciolecia. Choć V. Lupeika promował używanie języka polskiego, jego następca ksiądz Jurgis Zimkus zaczął głosić kazania po litewsku, ożywiając w ten sposób ducha narodowego.
Od 1945 r. aż do swojej śmierci w 1988 r. w kościele posługiwał ksiądz Petras Guobys. Dzięki jego staraniom kościół został wyremontowany, a sam ksiądz został pochowany na terenie przykościelnym, pozostawiając trwały ślad w pamięci wspólnoty.
Pod względem architektonicznym kościół św. Michała Archanioła w Širvintos ma plan prostokątny, z dwiema wieżami, między którymi wznosi się wysoki fronton. Wewnątrz znajdują się trzy nawy oddzielone filarami, nadające wnętrzu poczucie dostojeństwa. Solidne ogrodzenie z kamiennego muru z bramami filarowymi otacza teren przykościelny, dodając temu historycznemu miejscu dodatkowego uroku.
Kościół to nie tylko dom modlitwy, ale i ważny zabytek kultury oraz historii, świadczący o różnych epokach i osobach, które przyczyniły się do jego istnienia. To miejsce, w którym każdy zakątek opowiada swoją wyjątkową historię, zapraszając wszystkich do jej odkrywania i poznawania.
Galeria i zasoby
Opisy materiałów archiwalnych są podane po litewsku.
Matyti šv. Arkangelo Mykolo bažnyčia ir kiti pastatai. Kitoje pusėje yra ats. kpt. J. Juodenukio laiškas mamai Viktorijai Juodenukienei. Rašo, kad laimingai nuvažiavo iš Rygos į Kauną. Tekstas parašytas cheminiu pieštuku. Kpt. J. Juodenukis baigė 3 Rygos mokyklą, 1915 m. mobilizuotas į Rusijos kariuomenę, 1917 m. baigė Peterhofo Aleksandro II Karo mokyklą, suteiktas praporščiko laipsnis, vėliau turėjo paporučiko laipsnį. Dalyvavo I Pasaulinio karo kautynėse su vokiečiais, buvo Polocko 28 pėstininkų pulke, 1919 m. kovo mėn. mobilizuotas į Raudonosios armijos 2 darbininkų pulką, iš ten pasitraukė ir tarnavo Latvijos kariuomenės Rezeknės p. p. 5 kuopoje. Dalyvavo kovose su bermontininkais ir bolševikais. 1920 m. grįžo į Lietuvą ir rugpjūčio 3 d. buvo mobilizuotas į Lietuvos kariuomenę ir paskirtas į I atsargos bataliono 5 kuopos j. karininku. 1920 m. suteiktas vyr. ltn. laipsnis, dalyvavo kovose su lenkais, 1922-05-01 suteiktas kpt. laipsnis.1923 m. pačiam prašant paleistas į atsargą, 1924-1925 m. pasienio policijos Ukmergės baro viršininkas, 1925–1926 m. Širvintų pasienio baro viršininkas, 1927–1930 m. tarnavo Tauragės pasienio policijoje, 1930–1940 m. – Seinų-Marijampolės pasienio policijoje. Romualdo J. Juodenio (Juodenukio) archyvas. Aprašė A. Jurevičiūtė.