O kościele
Kościół Trójcy Przenajświętszej w Alovė to niezwykły zabytek architektury i historii, położony w rejonie Alytus, we wsi Alovė, tuż nad rzeczką Alovė. Ten drewniany kościół, zbudowany w 1802 roku, jest znakomitym przykładem stylu klasycyzmu ludowego z elementami baroku.
Historia kościoła zaczęła się już kilka wieków wcześniej. Według księdza J. Kurčevskiego pierwszy kościół w Alovė stał już w 1697 r., jednak w aktach wizytacji z XVIII w. nie ma o nim wzmianki. W 1797 r. budowano kaplicę, a po pięciu latach dziedzic Jokūbas Kęstutis Gediminas sfinansował budowę obecnego drewnianego kościoła. Choć kościół zbudowano dość szybko, w ciągu swojej długiej historii przeżył on różne nieszczęścia. Na przykład w 1818 r. silna wichura zerwała jego dach.
W 1866 r. z inicjatywy proboszcza Juozasa Svetlavičiusa kościół wyremontowano – wstawiono nowe okna. Pod koniec XIX w. miejscowi wierni prosili o pozwolenie na budowę murowanego kościoła, jednak władze carskie zezwoliły jedynie na remont starego, co też uczyniono w 1889 r.
Na początku XX wieku, za czasów księdza Rapolasa Juknysa, w parafii Alovė doszło do sporego zamieszania w kwestii językowej. W tym czasie nabożeństwa w kościele odprawiano po polsku, ale coraz więcej parafian chciało nabożeństw w języku litewskim. Po długich sporach i zamieszaniu w kościele w 1907 r. wprowadzono harmonogram, według którego kazania przez dwa weekendy głoszono po litewsku, a co trzeci – po polsku. Jednak to rozwiązanie nie odpowiadało polskiej społeczności, a jej protesty przerodziły się nawet w sprawę sądową, zwaną „sprawą Alovė”.
Mimo trudności kościół nadal się rozwijał i pięknieł. W 1907 r. zainstalowano trzy nowe ołtarze, a teren przykościelny obmurowano. Prace te świadczą o nieustannej trosce członków parafii o swój kościół. Ponadto od 1912 do 1914 roku działał oddział Litewskiego Katolickiego Towarzystwa Trzeźwości, który propagował zdrowszy tryb życia. W 1918 r. powstała organizacja młodzieżowa „Pavasarininkai”, a po czterech latach utworzono parafię.
Pod względem architektonicznym kościół Trójcy Przenajświętszej w Alovė jest cennym obiektem. Ma plan prostokątny, jest pseudobazylikowy, z trójbocznym prezbiterium, dwupiętrową zakrystią i portykiem kolumnowym. Wewnątrz kościół dzielą na trzy nawy graniaste kolumny. Balkon chóru organowego ma drewnianą balustradę, a organy, wykonane w 1916 r. w Petersburgu, są używane do dziś.
Ołtarz główny z tabernakulum i obrazem „Trójca Przenajświętsza” oraz ołtarze z obrazami „Najświętsza Maryja Panna” i „Święty Archanioł Michał” dopełniają dostojnej atmosfery kościoła. Zachowana tablica pamiątkowa z polskim napisem świadczy o wielowarstwowej historii parafii.
Przy kościele stoi drewniana dzwonnica, która wraz z kościołem tworzy harmonijny zespół. Ten zespół od 1997 r. jest wpisany do Rejestru Wartości Kultury jako zabytek architektury i sztuki, dlatego jest chroniony przez państwo.
Historia kościoła zaczęła się już kilka wieków wcześniej. Według księdza J. Kurčevskiego pierwszy kościół w Alovė stał już w 1697 r., jednak w aktach wizytacji z XVIII w. nie ma o nim wzmianki. W 1797 r. budowano kaplicę, a po pięciu latach dziedzic Jokūbas Kęstutis Gediminas sfinansował budowę obecnego drewnianego kościoła. Choć kościół zbudowano dość szybko, w ciągu swojej długiej historii przeżył on różne nieszczęścia. Na przykład w 1818 r. silna wichura zerwała jego dach.
W 1866 r. z inicjatywy proboszcza Juozasa Svetlavičiusa kościół wyremontowano – wstawiono nowe okna. Pod koniec XIX w. miejscowi wierni prosili o pozwolenie na budowę murowanego kościoła, jednak władze carskie zezwoliły jedynie na remont starego, co też uczyniono w 1889 r.
Na początku XX wieku, za czasów księdza Rapolasa Juknysa, w parafii Alovė doszło do sporego zamieszania w kwestii językowej. W tym czasie nabożeństwa w kościele odprawiano po polsku, ale coraz więcej parafian chciało nabożeństw w języku litewskim. Po długich sporach i zamieszaniu w kościele w 1907 r. wprowadzono harmonogram, według którego kazania przez dwa weekendy głoszono po litewsku, a co trzeci – po polsku. Jednak to rozwiązanie nie odpowiadało polskiej społeczności, a jej protesty przerodziły się nawet w sprawę sądową, zwaną „sprawą Alovė”.
Mimo trudności kościół nadal się rozwijał i pięknieł. W 1907 r. zainstalowano trzy nowe ołtarze, a teren przykościelny obmurowano. Prace te świadczą o nieustannej trosce członków parafii o swój kościół. Ponadto od 1912 do 1914 roku działał oddział Litewskiego Katolickiego Towarzystwa Trzeźwości, który propagował zdrowszy tryb życia. W 1918 r. powstała organizacja młodzieżowa „Pavasarininkai”, a po czterech latach utworzono parafię.
Pod względem architektonicznym kościół Trójcy Przenajświętszej w Alovė jest cennym obiektem. Ma plan prostokątny, jest pseudobazylikowy, z trójbocznym prezbiterium, dwupiętrową zakrystią i portykiem kolumnowym. Wewnątrz kościół dzielą na trzy nawy graniaste kolumny. Balkon chóru organowego ma drewnianą balustradę, a organy, wykonane w 1916 r. w Petersburgu, są używane do dziś.
Ołtarz główny z tabernakulum i obrazem „Trójca Przenajświętsza” oraz ołtarze z obrazami „Najświętsza Maryja Panna” i „Święty Archanioł Michał” dopełniają dostojnej atmosfery kościoła. Zachowana tablica pamiątkowa z polskim napisem świadczy o wielowarstwowej historii parafii.
Przy kościele stoi drewniana dzwonnica, która wraz z kościołem tworzy harmonijny zespół. Ten zespół od 1997 r. jest wpisany do Rejestru Wartości Kultury jako zabytek architektury i sztuki, dlatego jest chroniony przez państwo.
Galeria i zasoby
Opisy materiałów archiwalnych są podane po litewsku.
Alovės miestelio Švč. Trejybės bažnyčios krucifiksas (nukryžiuotasis).