O kościele
Kościół Trójcy Przenajświętszej w Wilnie (Trynopolski) to świątynia w stylu barokowym, która swoją historią i architekturą przyciąga odwiedzających i wiernych. Kościół znajduje się w Wilnie, na prawym brzegu Wilii, przy ujściu Cedronu (Baltupis), niedaleko Parku Regionalnego Werki. To wyjątkowe miejsce, cenne nie tylko ze względu na swoje znaczenie religijne, lecz i unikatowe otoczenie przyrodnicze.
Kościół nie jest parafialny – jest przeznaczony dla uczestników domu rekolekcyjnego i należy do parafii Kalwaryjskiej w Wilnie. Dom rekolekcyjny znajduje się w południowej części parku Kalwarii Werkowskiej, opiekują się nim siostry z kongregacji Chrystusa Króla.
Historia tego miejsca zaczyna się pod koniec XVII w. – na początku XVIII w., kiedy wzniesiono pierwsze drewniane zabudowania klasztoru trynitarzy i kościoła. W klasztorze przebywało trzynastu zakonników, którzy żyli z dochodów wyznaczonego przez biskupa dworu w Krosnej oraz dwóch karczm.
W 1710 r. we dworze w Krosnej podczas zarazy ukrywali się zakonnicy, lecz tymczasem opuszczony klasztor i kościół spłonęły. Budowa murowanego kościoła rozpoczęła się w 1715 r. i trwała do 1721 r., a poświęcono go w 1722 r. Klasztor przebudowano również w 1752 r.
W 1812 r., w okresie wojen napoleońskich, w klasztorze urządzono francuski szpital wojskowy. Po powstaniu 1832 r. kościół i klasztor zamknięto, a w 1846 r. przekazano prawosławnemu metropolicie Józefowi Siemaszce. Świątynię zamieniono na cerkiew św. Józefa.
Po I wojnie światowej kościół zwrócono katolikom. W tym czasie został odnowiony i przeszedł pod zarząd biskupów wileńskich. W 1918 r. biskup wileński Jerzy Matulewicz zezwolił na założenie w Trynopolu litewskiego przytułku dla dzieci, w którym działały przytułek dla sierot i starców oraz szkoła podstawowa. W 1926 r. w pomieszczeniach klasztornych urządzono letnią rezydencję biskupów.
Warto wspomnieć, że w 1927 r. utworzono tu klasztor kongregacji służebniczek Najświętszej Maryi Panny. Jednak po II wojnie światowej, w 1948 r., kościół zamknięto, a pomieszczenia klasztorne przystosowano do różnych celów: działał tu szpital, a od 1959 r. – baza turystyczna.
W 1992 r. świątynię i zespół klasztorny zwrócono kurii archidiecezji wileńskiej. W 1997 r. kościół został na nowo konsekrowany. W odrestaurowanych budynkach klasztornych urządzono nowicjat sióstr kongregacji Chrystusa Króla oraz dom rekolekcyjny, którymi do dziś opiekują się siostry.
Kościół Trójcy Przenajświętszej w Wilnie (Trynopolski) i jego otoczenie to miejsce, w którym łączą się historia, religia i przyroda, tworząc unikalną atmosferę zarówno dla mieszkańców miasta, jak i jego gości.
Kościół nie jest parafialny – jest przeznaczony dla uczestników domu rekolekcyjnego i należy do parafii Kalwaryjskiej w Wilnie. Dom rekolekcyjny znajduje się w południowej części parku Kalwarii Werkowskiej, opiekują się nim siostry z kongregacji Chrystusa Króla.
Historia tego miejsca zaczyna się pod koniec XVII w. – na początku XVIII w., kiedy wzniesiono pierwsze drewniane zabudowania klasztoru trynitarzy i kościoła. W klasztorze przebywało trzynastu zakonników, którzy żyli z dochodów wyznaczonego przez biskupa dworu w Krosnej oraz dwóch karczm.
W 1710 r. we dworze w Krosnej podczas zarazy ukrywali się zakonnicy, lecz tymczasem opuszczony klasztor i kościół spłonęły. Budowa murowanego kościoła rozpoczęła się w 1715 r. i trwała do 1721 r., a poświęcono go w 1722 r. Klasztor przebudowano również w 1752 r.
W 1812 r., w okresie wojen napoleońskich, w klasztorze urządzono francuski szpital wojskowy. Po powstaniu 1832 r. kościół i klasztor zamknięto, a w 1846 r. przekazano prawosławnemu metropolicie Józefowi Siemaszce. Świątynię zamieniono na cerkiew św. Józefa.
Po I wojnie światowej kościół zwrócono katolikom. W tym czasie został odnowiony i przeszedł pod zarząd biskupów wileńskich. W 1918 r. biskup wileński Jerzy Matulewicz zezwolił na założenie w Trynopolu litewskiego przytułku dla dzieci, w którym działały przytułek dla sierot i starców oraz szkoła podstawowa. W 1926 r. w pomieszczeniach klasztornych urządzono letnią rezydencję biskupów.
Warto wspomnieć, że w 1927 r. utworzono tu klasztor kongregacji służebniczek Najświętszej Maryi Panny. Jednak po II wojnie światowej, w 1948 r., kościół zamknięto, a pomieszczenia klasztorne przystosowano do różnych celów: działał tu szpital, a od 1959 r. – baza turystyczna.
W 1992 r. świątynię i zespół klasztorny zwrócono kurii archidiecezji wileńskiej. W 1997 r. kościół został na nowo konsekrowany. W odrestaurowanych budynkach klasztornych urządzono nowicjat sióstr kongregacji Chrystusa Króla oraz dom rekolekcyjny, którymi do dziś opiekują się siostry.
Kościół Trójcy Przenajświętszej w Wilnie (Trynopolski) i jego otoczenie to miejsce, w którym łączą się historia, religia i przyroda, tworząc unikalną atmosferę zarówno dla mieszkańców miasta, jak i jego gości.
Galeria i zasoby
Opisy materiałów archiwalnych są podane po litewsku.
Atvirukas, nespalvotas. Pavaizduotas Vilniaus miesto dalies, Trinapolio fragmentas. Pirmame plane Neris, toliau matosi Vilniaus Švč. Trejybės (Trinapolio) bažnyčia. Atviruką išleido D. Visunas, Vilniuje. Kitoje atviruko pusėje yra ranka, rusų kalba rašytas tekstas.