O kościele
Kościół Ukrzyżowanego Jezusa w Panevėžiukas to szczególny zabytek architektury litewskiej, stojący we wsi Panevėžiukas, tuż przy trakcie żmudzkim, u zbiegu rzek Strebukas i Striūna, na prawym brzegu doliny Niewiaży. Ta świątynia w stylu późnego baroku, z cechami klasycyzmu, wyróżnia się nie tylko architekturą, ale i bogatą historią.
Historia kościoła zaczyna się w 1743 roku, kiedy podstoli witebski Simonas Sirutis zbudował murowany kościół. Początkowo był on filią parafii Josvainiai. Wśród jego najsłynniejszych księży był Antanas Norvaiša, który w 1863 roku przyłączył się do powstania przeciwko carskiej Rosji. Niestety, jego dalszy los pozostaje nieznany.
W XIX wieku ówczesny właściciel dworu, Korewa, zajmował się remontem kościoła. Trzeba było odbudować część ścian, a prace ukończył ksiądz Andrius Mikutavičius. Być może właśnie za pieniądze rodziny Korewów w XIX wieku dobudowano zakrystię. Później, w 1904 roku, urządzono nową kryptę, która służyła jako miejsce pochówku fundatorów i dobrodziejów kościoła. Niestety, te pochówki zostały zniszczone podczas drugiej wojny światowej. Mimo to na ścianach kościoła i w ogrodzeniu terenu przykościelnego wciąż można znaleźć zachowane tablice pamiątkowe, świadczące o odeszłych stąd do wieczności ludziach.
Kościół w Panevėžiukas wyróżnia się nie tylko swoją długą historią, ale i unikatowym rozwiązaniem architektonicznym. To jeden z dwóch murowanych kościołów o planie trójkątnym na Litwie (drugim jest drewniany kościół św. Wincentego Ferreriusza w Deguciai). Wewnątrz kościoła, po obu stronach drzwi wejściowych, można zobaczyć dwa balkony chóru organowego – jeden w północnym, drugi w południowym narożniku. Na terenie przykościelnym stoi też dzwonnica, dodająca tej sakralnej przestrzeni dodatkowego uroku.
Przez cały okres istnienia kościoła pochowano tu różne osoby, wśród nich znanych dziedziców i przedstawicieli szlachty. Na przykład Józefa z Strumiłłów Gucewiczowa, Tadeusz Ciszkiewicz, Ignacy Ciszkiewicz, Bogumiła Syrucowa, Onufry Korewa – wszyscy oni znaleźli wieczny spoczynek w kryptach tego kościoła. Na tablicach pamiątkowych w ogrodzeniu terenu przykościelnego wymienieni są też Tadeusz Korewa, Onufry Korewa, Zofia Korewa, pochowani w grobowcu rodziny Korewów na terenie przykościelnym.
Ten kościół to nie tylko dziedzictwo religijne, ale i kulturowe, świadczące o wierze minionych ludzi, ich stylu życia i zawiłościach historycznych. Odwiedzając kościół Ukrzyżowanego Jezusa w Panevėžiukas, możemy poczuć nie tylko sakralny spokój, ale i dotknąć bogatej historii Litwy, strzeżonej w tych starych murowanych ścianach.
Historia kościoła zaczyna się w 1743 roku, kiedy podstoli witebski Simonas Sirutis zbudował murowany kościół. Początkowo był on filią parafii Josvainiai. Wśród jego najsłynniejszych księży był Antanas Norvaiša, który w 1863 roku przyłączył się do powstania przeciwko carskiej Rosji. Niestety, jego dalszy los pozostaje nieznany.
W XIX wieku ówczesny właściciel dworu, Korewa, zajmował się remontem kościoła. Trzeba było odbudować część ścian, a prace ukończył ksiądz Andrius Mikutavičius. Być może właśnie za pieniądze rodziny Korewów w XIX wieku dobudowano zakrystię. Później, w 1904 roku, urządzono nową kryptę, która służyła jako miejsce pochówku fundatorów i dobrodziejów kościoła. Niestety, te pochówki zostały zniszczone podczas drugiej wojny światowej. Mimo to na ścianach kościoła i w ogrodzeniu terenu przykościelnego wciąż można znaleźć zachowane tablice pamiątkowe, świadczące o odeszłych stąd do wieczności ludziach.
Kościół w Panevėžiukas wyróżnia się nie tylko swoją długą historią, ale i unikatowym rozwiązaniem architektonicznym. To jeden z dwóch murowanych kościołów o planie trójkątnym na Litwie (drugim jest drewniany kościół św. Wincentego Ferreriusza w Deguciai). Wewnątrz kościoła, po obu stronach drzwi wejściowych, można zobaczyć dwa balkony chóru organowego – jeden w północnym, drugi w południowym narożniku. Na terenie przykościelnym stoi też dzwonnica, dodająca tej sakralnej przestrzeni dodatkowego uroku.
Przez cały okres istnienia kościoła pochowano tu różne osoby, wśród nich znanych dziedziców i przedstawicieli szlachty. Na przykład Józefa z Strumiłłów Gucewiczowa, Tadeusz Ciszkiewicz, Ignacy Ciszkiewicz, Bogumiła Syrucowa, Onufry Korewa – wszyscy oni znaleźli wieczny spoczynek w kryptach tego kościoła. Na tablicach pamiątkowych w ogrodzeniu terenu przykościelnego wymienieni są też Tadeusz Korewa, Onufry Korewa, Zofia Korewa, pochowani w grobowcu rodziny Korewów na terenie przykościelnym.
Ten kościół to nie tylko dziedzictwo religijne, ale i kulturowe, świadczące o wierze minionych ludzi, ich stylu życia i zawiłościach historycznych. Odwiedzając kościół Ukrzyżowanego Jezusa w Panevėžiukas, możemy poczuć nie tylko sakralny spokój, ale i dotknąć bogatej historii Litwy, strzeżonej w tych starych murowanych ścianach.