O kościele
Początki kościoła sięgają już XV w., kiedy w 1459 r. w Pašvitinys zbudowano pierwszy drewniany kościół. Później, na początku XVI w., w 1609 r., rozpoczęto budowę nowego kościoła. Choć na początku XIX w. wzniesiono kościół murowany, z powodu złych fundamentów wkrótce popękał i został rozebrany. Obecny kościół zbudowano w 1852 r., a konsekrował go słynny biskup Motiejus Valančius w 1857 r.
Wnętrze jest równie wyjątkowe – w kościele znajduje się pięć drewnianych eklektycznych ołtarzy, a podłogę pokrywają płytki. Wielkie organy z dwoma manuałami i dziewiętnastoma głosami zbudował mistrz z Jēkabpils, A. Smaklistas, pod koniec XIX w. lub na początku XX w. Imponujące są też kapliczki stacji Drogi Krzyżowej, które zdobią teren przykościelny.
Przez długi czas kościół w Pašvitinys stał się ważną częścią życia wspólnoty. 14 sierpnia 1904 r. wzięli tu ślub przyszły prezydent Republiki Litewskiej Antanas Smetona i Sofija Chodakauskaitė. W historii kościoła wspominany jest też ksiądz Juozas Dabužis-Dabužinskas, który mieszkał w Pašvitinys od 1928 do 1934 r. i był znaczącą postacią w działalności społecznej oraz pracy prasowej.
Kościół jest stale doglądany i odnawiany. Podczas badań archeologicznych prowadzonych w 2006 r. na terenie przykościelnym znaleziono monety, ozdoby i groby z XVI–XVIII w., co dodatkowo wzbogaca historię tej budowli i jej otoczenia.
Dziś kościół Trójcy Przenajświętszej w Pašvitinys jest nie tylko ośrodkiem religijnym, ale i obiektem o znaczeniu kulturowym oraz historycznym, w którym odzwierciedla się nie tylko piękno architektury, ale i bogata przeszłość naszej ziemi.
Galeria i zasoby
Opisy materiałów archiwalnych są podane po litewsku.
Spalvota, horizontalaus formato nuotrauka. Pašvitinio Švč. Trejybės bažnyčia, Kriukų g. 2, Pašvitinio mstl., Pašvitinio sen., Pakruojo r. sav. Vaizdas iš vakarų pusės. Fotografas Jonas Šimkus, Kretinga, 2001 m.
Bažnyčia tinkuoto mūro, neorenesansinė, stačiakampio plano, dvibokštė, su trisiene apside. Šventoriaus tvora akmenų mūrinė, su tinkuoto mūro stulpiniais vartais ir kaltinėmis ažūrinėmis sąvaromis. Priešais bažnyčią šventoriuje stovi tinkuoto mūro koplyčia.
Pastatyta 1852 m. miestelio centre vietoje 1825 m. pastatytos, tačiau dėl blogai išmūrytų pamatų perskylusios mūrinės bažnyčios. Ją 1857 m. konsekravo Žemaičių vyskupas Motiejus Valančius.
Priklauso Motiejaus Valančiaus vyskupavimo laikotarpiu (1850–1875) pastatytoms ar restauruotoms bažnyčioms.
Aprašymą parengė Algirdas Čėsna, 2014-06-05.
Pašvitinio bažnyčios didysis altorius.